2008 !

Malet’s Nestor Burma & Moynot

Omstreeks 2005 nam de tekenaar Moynot de Nestor Burma-reeks van Jacques Tardi over. Vanzelfsprekend was er groot enthousiasme van degene die blij en tevreden waren over de continuering van deze verhalen. Anderzijds toonden fervente Tardi-fans zich teleurgesteld.

Naar mijn mening heeft Moynot zich perfect van de taak gekweten. Met een uiteraard andere stijl van tekenen zag hij toch kans het karakter van Nestor Burma en de zo zeer Parijse omgeving recht te doen. Ook op het stuk van de nauwkeurige weergave van de situaties schiet hij bepaald niet tekort. Kijk en waardeer.

Boulevard Saint-Germain, Passage Dauphine

Cave Bleu, Passage Dauphine

Saint-Germain, tegenwoordig Place Jean-Paul Sartre

Ingang Metro Saint-Germain

Boulevard Saint-Germain naar Rue de l’Echaude

Rue de l’Echaude

Beeld Diderot, Boulevard Saint-Germain

Rue Guynemer

Metro Mabillon

Rue des Vieux Colombiers, naar Place Saint Sulpice

Café de Flore

Rue des Quatre-Vents

De Eregast

Hopelijk niet tevergeefs poogde ik in de achterliggende twee weken zo af en toe te onthullen dat de decemberse feestdagenkoorts niet ‘mijn ding’ is. Dat betekent niet dat er ook geen vrolijke zaken voorvallen. Het bezoek van onze kinderen met hun partners stemt altoos tot vreugde en plezier. Het blijft opbeurend om gade te slaan wat voor prima volwassenen het geworden blijken te zijn. En wat een plezierige partnerkeuze (maar wie koos wie?) ze deden.  Als een mens redelijkerwijze zou kunnen vermoeden daar de hand in gehad te hebben, zou die mens trots mogen zijn. In ons geval lijkt het verstandiger een en ander maar aan de voorzienigheid – als die tenminste zou bestaan – te danken.  

Eén gast – en daarmee schoffeer ik niemand – stak er weer moeiteloos bovenuit. Op de dag van zijn Tienmaandse jubileum zag Christopher weer eens kans om inspanningloos het centrum van de feestelijkheden te zijn. 

Een benijdenswaardig talent!

Coiffure

Wilders verwijt Beatrix dat zij Wilders zou verwijten. Waarop Balkenende weer volledig achter Beatrix staat en Wilders verwijt…. In ieder geval is dat laatste volledig in de stijl van de premier. In tijden van opschudding gaat hij niet vóór iemand staan, maar er achter. 

Niets oplossend geharrewar van lieden die – zo te zien – de bekwaamheid missen een fatsoenlijke kapper te selecteren.

Sluiers over de Pont de Tolbiac

Eerder deze week maakte ik u deelgenoot van de tekenkunsten naar de realiteit in Edgar P. Jacobs ‘Blake en Mortimer’. Een alleraardigst voorbeeld van verhalen die zich in een uiterst reële setting afspelen is ook de boeken over privé-detective Nestor Burma van Léo Malet. Malet heeft de moeite genomen zijn speurder iedere keer in een ander arrondissement van Parijs z’n avonturen te laten beleven. Bent u de Franse taal machtig dan is die lectuur zeer aanbevelenswaardig.

Een aantal van die boeken is ook ‘verstript’, en wel door niemand minder dan Jacques Tardi. Nu is Tardi niet iemand bij wie je, zijn tekeningen beschouwend, aan een strenge naleving van de couleur locale zou denken. Mooi mis, zou één van mijn zoons zeggen.

Gelukkig voor de niet-Franssprekenden en –lezenden zijn die strips ook in Nederlandse vertaling op de markt gebracht.

De hieronder volgende voorbeelden komen uit ‘Sluiers over de Pont de Tolbiac’. Het geheel speelt zich dus af in het zeer ontouristische 13^e en 14^e arrondissement, een aanbeveling temeer! Mocht u dit album niet in uw bezit hebben dan weet u nu wat u te doen staat.

Hôpital de la Salpetriere

Café-Restaurant hoek Rue Bobillot

Theater Avenue des Gobelins

Boulevard Arago

Zijkant Manufacture des Gobelins, Boulevard des Gobelins

Fabrieksgebouw naast Manufacture des Gobelins

Café Les Gobelins, na opknapbeurt

Pont de Tolbiac

Dingle & Dangle, of Hoe Johnny & Rijk in Ingrid & Dooley veranderden…

Een zaterdagavond in 1964…’ondeugende’ huiskamerhumor. Nog vele dagen het gesprek op fabrieken en kantoren…

Tja, dat had er dus van moeten komen….op de één of andere raadselachtige wijze werkt de link naar Johnny & Rijk niet. Gelukkig blijven er altijd manieren om geluk te verspreiden…Kortom: ‘As Time Goes By’.

Sterkte !

Morgen zit het ‘kerstfeest’ er hier in België weer op. ‘In alle beschaafde landen vieren ze het maar één dag’ meldde de alleraardigste mevrouw bij wie ik dagelijks m’n krant aanschaf vrolijk. Wat mij betreft kan het niet snel genoeg 2 januari worden…deze dagen hebben altoos een neerdrukkende invloed op m’n moraal. Geen reden overigens om de waarde lezer(es) niet (een) prettige dag(en) te wensen.  

Indien u van mijn leeftijd bent hoop ik van harte dat uw partner u geen frivool ondergoed cadeau deed. Mocht u jonger zijn dan kunt u altijd jeugdige overmoed aanroepen als excuus voor slechte smaak.

Het Halssnoer van de Koningin

Vandaag met een buiging naar m’n nakroost minder tekst.

Niet dat ze het over minder tekst hebben. Ze drukken dat kernachtiger uit.

Eén van de aardige dingen in onze vakanties is het tot in detail napluizen van de locale werkelijkheid achter een boek of strip. Heel lang (vanaf 1974) al hanteren we die methode om daarvoor niet bedoelde lectuur tot reisgids te bombarderen. Aan te bevelen, ik kan dat uitleggen…maar dat wordt weer véél tekst.

In 1974 trokken we van Edgar P. Jacobs’ ‘Blake en Mortimer’ te Parijs ‘Het Halssnoer van de Koningin’ na. Een precies knaapje die Jacobs!

Rue Berton

Rue d’Ankara

Pont Bir-Hakeim

Passage des Postes, bij Rue Mouffetard

Passage des Patriarches

Rue Monge

Passage des Postes naar Rue Mouffetard

Passage des Postes naar Rue Lhomond

Play it, Sam. Play As Time Goes By.

Gelukkig is er nog één zekerheid in deze decemberse feestdagen. Altijd wel is er een zender waarop Casablanca uitgezonden wordt. Ieder jaar een vreugde en een geruststelling. Natuurlijk ik zag de film zag ik tientallen malen. De plot kent geen verrassingen meer en doet me toch iedere keer weer verbaasd toekijken. Veel teksten spreek ik lipsynchroon met de acteurs mee. In mijn filmkast staat Casablanca driemaal op even zoveel dvd’s. Het risico van verlies of beschadiging kan ik immers niet aanvaarden. Wat maakt deze film telkens weer zo meeslepend, boeiend en ontroerend?

Geeft het verhaal de doorslag?. Het vliegtuig uit Lissabon landt, de in Nazi-uniform gestoken inzittenden stappen uit. Majoor Strasser ziet er uit als een wolf, zijn assistent is een vet klein bebrild varken. Die avond zingen ze in Rick’s American Café ‘Die Wacht am Rhein’, het lied dat voor deze Nazi’s onmisbaar is op een geslaagd feest. Het antwoord, de Marseillaise, brengt ook de dertigste keer kippenvel.

Waren het de door de wol geverfde cynicus Rick (de rol die Bogart mythische status verleende), de radeloze en prachtige Elsa (Ingrid Bergman), de lepe kapitein Renault (Claude Rains), de scharrelaar Ugarte (Peter Lorre) of de geslepen nachtclubeigenaar Ferrari (Sydney Greenstreet) die de film tot een legende maakten?

Casablanca is 45 jaar oud. De premiere was in New York, late herfst 1942. Duitsers belegerden op dat moment Stalingrad, de Fransen vernietigden hun eigen vloot in Toulon om deze niet in handen van de moffen te doen vallen. Humphrey Bogart, Ingrid Bergman, Peter Lorre, Sydney Greenstreet, Claude Rains en Conrad Veidt zijn niet meer onder ons. Maar de film leeft nog steeds. Geen klassieker, meer dan dat. Casablanca maakt deel uit van het collectieve geheugen van generaties filmliefhebbers.

Hoezo deze voortdurende bewondering? Natuurlijk blinkt Casablanca uit door een schitterende cast. Niet alleen de hoofdrolspelers maar ook bijrollen tot in de verbijsterende perfectie. Filmliefhebbers lepelen de namen met gretigheid op: Sam (Dooley Wilson), barman Sacha (Leonid Kinskey), ober Carl (S.Z. Sakall), Yvonne (Madeleine LeBeau), de Bulgaarse vluchtelingen (Joy Page en Helmut Dantine), de zakkenroller (Curt Bois) en de croupier (Marcel Dalio).

Casablanca is ook de meest geciteerde film ooit: “Of all the gin joints in all the world, she walks into mine.”

De film is een niet onafgebroken reeks van schitterende momenten. De dialogen vormen een adembenemende mengeling van schaamteloze sentimentaliteit en hardboiled cynisme. ‘What waters? We’re in the desert…I was misinformed…Was that canonfire? Or was it my heart pounding?… Kiss me! Kiss me as though it were the last time! . . . Play it, Sam. Play As Time Goes By … I saved my first drink to have with you. . . Round up the usual suspects . . . We’ll always have Paris.

En de veelzeggende details. Sydney Greenstreet, charmant buigend voor Ingrid Bergman in The Blue Parrot om dan met een kort gebaar een vlieg dood te slaan. Of het altijd verbijsterende en treffende moment waarin Claude Rains een fles Vichywater in de prullenmand mikt. Nooit werd een glijerige collaborateur zo in één handeling een koene held.

Natuurlijk, je kunt Casablanca belachelijk maken door hem koudbloedig te schofferen. Je kunt betogen dat, gezien de overmatige consumptie van alcoholica en sigaretten in de film, iedereen ten tijde van de bevrijding allang dood en begraven had moeten zijn. Je kunt ook vinden dat Casablanca overspel propageert. Eén vrouw en twee mannen! Die vrouw gaat een verhouding aan met een ander. Maar kijk uit! Ze verkeert in de veronderstelling dat haar man dood is. En wie zou in zulke roerige oorlogstijden niet in verwarring raken?

Maar bovenal is Rick’s American Café het huis van de vluchtelingen, de ontheemden. En Rick is de cynisch egoïstische alleenheerser in die geïsoleerde amorele wereld. Maar, en dat is de kracht en boodschap van Casablanca, uiteindelijk verheft hij zich boven zelfzucht en eigenbelang: “It doesn’t take much to see that the problems of three little people don’t amount to a hill o’ beans in this crazy world.” Hij stuurt de idealistische verzetstrijder Victor Laszlo met zijn bruid naar de veiligheid van het vliegtuig naar Lissabon. Daarna verdwijnt Rick met Louis wandelend in de dichte mist. Twee eenzame helden, op weg naar het gevecht voor vrijheid en idealen.

Dat alles maakt Casablanca iedere keer weer het herbeleven meer dan waard maakt. Ieder onderdeel klopt. En het had zo makkelijk mis kunnen gaan, als bijvoorbeeld Ronald Reagan (zoals oorspronkelijk de bedoeling) de rol van Bogart had gekregen. Maar misschien is het voornaamste wel die benijdenswaardige en oprechte naïveteit.

Natuurlijk, wij bewonderaars hebben het makkelijk. Achteraf aan de juiste kant staan is eenvoudig. Drie jaar na Casablanca wierpen de overwinnaars hun ‘weapons of mass destruction’ af op Japan. Is toen dat simpele rechtvaardigingsverhaal verloren gegaan?

Racisme: Smerig Gif VII

In oktober 2006 zag ik me genoodzaakt de Hoofdofficier van Justitie in Amsterdam te vragen Arnold Scheepmaker, een medewerker van het blad van de Hogeschool van Amsterdam, aan te pakken.

De reden?  Deze Scheepmaker had het in zijn rassenwaan nodig gevonden te schrijven: “Sinds de nazi-tijd is het niet echt cool om negatieve dingen te zeggen over joden, maar soms snap ik best hoe het in 1937 allemaal zo ver heeft kunnen komen” verder schreef hij “Maar de afgelopen maanden heb ik meerdere malen gemerkt dat ik bij conflicten altijd aan de kant van de niet-jood sta.”

Nu vind ik dat vrijheid van meningsuiting een fantastisch goed is. Anders wordt het wanneer men de dekmantel van deze vrijheid gebruikt om racistische propaganda te bedrijven. Herr Schiffmacher dient – naar mijn bescheiden mening – zijn antisemitische rassenpropaganda maar binnen de omheining van z’n verstoorde brein te houden.

Tevreden nu deze treurige affaire dan uiteindelijk bij een rechter lijkt te belanden? Nee, natuurlijk. Voor tevredenheid geeft dit soort kwesties nooit aanleiding. En te vrezen valt dat lieden die dit soort meningen zijn toegedaan wat lastig tot inzicht te brengen zullen zijn. Een uitspraak van een rechter kan hooguit – nog eens – duidelijk maken dat dit type vuiligheid niet deugt. In die zin geeft dat hopelijk wat helderheid aan de ruim 30.000 lezers van dat hogeschoolblad.

Die helderheid is bepaald niet overbodig. Het bestuur van diezelfde hogeschool vond het onnodig om z’n mening over die verwerpelijke teksten te geven. Ook vonden ze het niet nodig om duidelijk te maken dat ze racistische medewerkers niet tolereren. Opmerkelijk voor lieden die een zware verantwoordelijkheid zeggen te dragen voor de opleiding van jonge mensen.

En dat is misschien wel zo kwalijk.

De voorgeschiedenis vindt u hier, hier, hier, hier, hier en daar.